Zarówno wykroczenia, jak i przestępstwa skarbowe są zagrożone karami finansowymi. Ich wysokość zależy – między innymi – od aktualnego minimalnego wynagrodzenia za pracę. Ponieważ w 2026 roku wynagrodzenie minimalne wzrosło, wzrosły również możliwe kary.

Czym są przestępstwa i wykroczenia skarbowe?

Przestępstwa i wykroczenia skarbowe dotyczą naruszenia interesów Skarbu Państwa lub innych jednostek publicznych, na przykład poprzez uszczuplenie należnych wpływów podatkowych. Wykroczenie skarbowe jest karane grzywną, natomiast przestępstwo skarbowe może skutkować nie tylko karą finansową, ale również karą ograniczenia lub pozbawienia wolności.

Czyn zabroniony może być popełniony umyślnie lub nieumyślnie, przy czym nie stanowi przestępstwa ani wykroczenia czyn o znikomej społecznej szkodliwości.

Najważniejsze różnice między przestępstwem a wykroczeniem skarbowym

Przestępstwo skarbowe jest czynem bardziej szkodliwym społecznie i zagrożonym surowszymi sankcjami niż wykroczenie skarbowe. Najważniejsze różnice obejmują:

• Wysokość kwoty uszczuplonej lub narażonej na uszczuplenie – przestępstwo skarbowe dotyczy czynów, w których kwota ta przekracza pięciokrotność minimalnego wynagrodzenia. Poniżej tej granicy mamy do czynienia z wykroczeniem skarbowym.

• Stopień społecznej szkodliwości – przestępstwa cechują się wyższą szkodliwością i większą wagą zarzutów.

• Rodzaj kary – wykroczenia karane są grzywną kwotową, natomiast przestępstwa grzywną w stawkach dziennych oraz możliwością orzeczenia kary ograniczenia lub pozbawienia wolności.

Kary i wykroczenia skarbowe – przykłady

Do najczęstszych wykroczeń i przestępstw skarbowych należą między innymi:

• uporczywe naruszanie terminów regulowania zobowiązań podatkowych

• niewykazanie należności celnych

• powtarzające się błędy na dokumentach sprzedaży

• notoryczne nieprawidłowości w rozliczeniach podatkowych

• naruszenia obowiązków podatkowych, celnych lub dewizowych

• sprzedaż wyrobów akcyzowych bez prawidłowego oznaczenia

Warto pamiętać, że skazanie za przestępstwo skarbowe skutkuje wpisem do Krajowego Rejestru Karnego, co może utrudnić prowadzenie działalności gospodarczej w przyszłości.

Od jakiej kwoty wykroczenie i przestępstwo skarbowe?

O wykroczeniu skarbowym mówimy wtedy, gdy kwota uszczuplonej lub narażonej na uszczuplenie należności publicznoprawnej nie przekracza pięciokrotnej wysokości minimalnego wynagrodzenia obowiązującego w czasie popełnienia czynu. Po przekroczeniu tej granicy czyn kwalifikowany jest jako przestępstwo skarbowe.

W 2026 roku minimalne wynagrodzenie za pracę wynosi 4 806 zł brutto. Oznacza to, że granica między wykroczeniem a przestępstwem skarbowym wynosi 24 030 zł (5 × 4 806 zł).

Kary za wykroczenia skarbowe – stawki w 2026 roku

Kary za wykroczenia skarbowe mogą być wymierzane przez sąd lub w drodze mandatu karnego. Grzywna w formie mandatu może zostać nałożona przez organ finansowy, najczęściej urząd skarbowy, bez udziału sądu.

Grzywna nałożona mandatem nie może być niższa niż 1/10 minimalnego wynagrodzenia ani wyższa niż jego pięciokrotność. W 2026 roku oznacza to przedział od 480,60 zł do 24 030 zł.

Jeżeli kara jest orzekana przez sąd wyrokiem, grzywna może wynosić od 1/10 do dwudziestokrotności minimalnego wynagrodzenia. W 2026 roku jest to zakres od 480,60 zł do 96 120 zł.

Kary za przestępstwo skarbowe – stawki 2026

W przypadku przestępstw skarbowych grzywna jest wymierzana w stawkach dziennych. Sąd ustala zarówno liczbę stawek (od 10 do 720), jak i wysokość jednej stawki.

Stawka dzienna nie może być niższa niż 1/30 minimalnego wynagrodzenia ani wyższa niż jego czterystukrotność. W 2026 roku oznacza to, że stawka dzienna mieści się w przedziale od 160,20 zł do 1 922 400 zł.

Minimalna możliwa kara grzywny za przestępstwo skarbowe w 2026 roku wynosi 1 602 zł (10 stawek × 160,20 zł). Maksymalna kara grzywny może sięgnąć 46 137 600 zł (720 stawek przy maksymalnej stawce dziennej).

Kara pozbawienia wolności za przestępstwo skarbowe może wynosić od 5 dni do 5 lat, o ile przepisy szczególne nie stanowią inaczej.