Lekarz, który chce prowadzić swój prywatny gabinet, musi założyć działalność gospodarczą i wybrać formę opodatkowania. Jedną z dostępnych opcji (obok skali podatkowej i ryczałtu od przychodów ewidencjonowanych), jest podatek liniowy. Na czym polega tzw. liniówka? Jakie są jej zasady i stawka podatku? Kto może z niej skorzystać i jakie obowiązki się z nią wiążą? Podpowiadamy.

Czym jest podatek liniowy?

Podatek liniowy to jedna z 3 dostępnych form opodatkowania w Polsce. Charakteryzuje się stałą, jednakową stawką podatku wynoszącą 19%. Jest ona niezależna od wysokości osiąganych dochodów. Oznacza to, że nie ważne, ile zarabiasz, Twoje dochody zawsze będą opodatkowane jednolitą stawką. W przeciwieństwie do skali podatkowej, gdzie występują dwie stawki podatku: 12 proc. przy zarobkach do 120 000 zł i 32 proc. dla dochodu powyżej tej kwoty. 

Co ważne, opodatkowaniu podlega osiągnięty dochód. Masz więc prawo odliczać od przychodu wszystkie koszty, jakie ponosisz w związku z prowadzoną przez ciebie działalnością gospodarczą. W skrócie:

dochód = przychód – koszty jego uzyskania

W praktyce lekarz prowadzący indywidualną praktykę lekarską, opodatkowany podatkiem liniowym, podczas wyliczania dochodu może uwzględniać m.in. 

• czynsz za najem lokalu, w którym prowadzi gabinet,
• koszty zakupu materiałów medycznych i higienicznych,
• wynagrodzenia dla personelu,
• opłaty za media itd.

Warto pamiętać, że stawka liniowa nie jest domyślną formą opodatkowania podczas zakładania działalności gospodarczej. Aby ją wybrać, musisz złożyć oświadczenie o wyborze opodatkowania podatkiem liniowym elektronicznie przez CEIDG. 

Podatek liniowy dla lekarza – kiedy możesz z niego skorzystać?

Lekarz może wybrać podatek liniowy jako formę opodatkowania swoich dochodów w ramach:

• jednoosobowej działalności gospodarczej,
• udziału w spółce niebędącej osobą prawną – cywilnej, jawnej czy partnerskiej.

Przepisy przewidują jednak pewien rodzaj dochodów, które nie mogą podlegać pod tzw. liniówkę. Lekarz, który świadczy usługi na rzecz byłego lub obecnego pracodawcy w takim samym zakresie, jak czynności wykonywane w ramach stosunku pracy, nie może być opodatkowany podatkiem liniowym. W tej sytuacji lekarz będzie mógł wybrać stawkę liniową dopiero od roku następującego po roku podatkowym, w którym pracował na rzecz byłego pracodawcy.

Czy lekarz na kontrakcie może skorzystać z podatku liniowego?

Przepisy co do zasady nie wykluczają stosowania podatku liniowego przez lekarzy prowadzących własną firmę, którzy jednocześnie są zatrudnieni na kontrakcie. Nawet wtedy, kiedy świadczą usługi na rzecz swojego obecnego pracodawcy. Jest tu jednak jeden kluczowy wymóg. Usługi, które lekarz wykonuje w ramach własnej działalności gospodarczej, nie mogą być tożsame z obowiązkami wykonywanymi w ramach stosunku pracy.

Co w przypadku, kiedy obowiązki na etacie są takie same, jak te w ramach świadczonych usług? Lekarz nie może wówczas skorzystać z podatku liniowego – nie będzie mógł opodatkować dochodów z działalności gospodarczej 19 proc. stawką podatku.

Podatek liniowy a usługi medyczne – składka zdrowotna

Przy wyborze optymalnej formy opodatkowania nie można zapomnieć o obowiązkowej składce zdrowotnej, którą opłaca każda osoba prowadząca firmę. Przy podatku liniowym wynosi ona 4,9 proc. uzyskanych w poprzednim miesiącu dochodów.

Przepisy przewidują tzw. minimalną składkę zdrowotną, która odpowiada 9 proc. kwoty minimalnego wynagrodzenia za pracę obowiązującego w pierwszym dniu roku składkowego, czyli 1 lutego. To oznacza, że w 2024 roku składka zdrowotna przy podatku liniowym nie może być niższa, niż 381,78 zł. 

Co ważne, przy podatku liniowym masz możliwość odliczyć od dochodu albo zaliczyć do kosztów uzyskania przychodów zapłacone składki zdrowotne – maksymalnie do kwoty 11 600 zł w 2024 roku.

Stawka liniowa dla lekarzy a ulgi podatkowe

Omawiana forma opodatkowania może być atrakcyjną opcją dla lekarza. Warto jednak pamiętać, że wiąże się ona ze znacznym ograniczeniem (w porównaniu ze skalą podatkową) możliwych ulg podatkowych. Na podatku liniowym nie skorzystasz m.in. z:

• rozliczenia wspólnie z małżonkiem,
• rozliczenia jako osoba samotnie wychowująca dziecko,
• ulgi na dziecko,
• ulgi internetowej,
• ulgi rehabilitacyjnej,
• ulgi badawczo-rozwojowej,
• odliczenia na rzecz działalności sportowej, kulturalnej, wspierającej szkolnictwo wyższe i naukę.

Obowiązki ewidencyjne lekarza na tzw. liniówce

Jeśli zdecydujesz się na tę formę opodatkowania, musisz wypełniać pewne obowiązki związane z ewidencjami. W ciągu roku podatkowego jesteś zobowiązany:

• prowadzić podatkową księgę przychodów i rozchodów (KPiR) i zapisywać w niej wszystkie zakupy i sprzedaż,
• prowadzić ewidencję środków trwałych i wartości niematerialnych i prawnych,
• prowadzić imienne karty przychodów pracowników,
• w określonych przepisami terminach sporządzać spisy z natury,
• w przypadku, gdy twoje przychody za poprzedni rok podatkowy będą równe lub przekroczą równowartość 2 mln euro, masz obowiązek prowadzić pełną księgowość (księgi rachunkowe). 

Chcesz założyć indywidualną praktykę lekarską i zastanawiasz się, czy podatek liniowy to dobry wybór w Twojej sytuacji? Potrzebujesz doradztwa przy wyborze formy opodatkowania albo wsparcia przy prowadzeniu rozliczeń? W BR Progres od lat z powodzeniem wspieramy lekarzy w prowadzeniu ich działalności. Zaufaj doświadczeniu – skontaktuj się z nami już dziś.

Najczęściej zadawane pytania